QUỐC KÌ VIỆT NAM

Bác Hồ kính yêu

Ai yêu nhi đồng bằng Bác Hồ Chí Minh

Tài nguyên dạy học

Intel Teach Elements

Ảnh ngẫu nhiên

Baner_Tet_1.swf DONG_CO_4_KY.swf Thiep_moi_sinh_nhat_Thanh_Nghi.swf Vi_do_la_em__thanh.swf Ha_thn.swf Chuc_mung_ngay_Quoc_te_phu_nu_thiep_19.swf Su_dung_BDTD_trong_day_hoc.flv Ytuong1.gif Dong_bang_song_Cuu_Long_gap_nhieu_kho_khan_trong_viec_chong_choi_voi_lu.flv 183947901.gif Vn.png Elements.jpg Biakyyeu.jpg Header1.jpg TRANH_THUY_MAC.swf Dhsp1.jpg Ban_goc_Phan_giai_cao_logo_khoa_dia_li_dh_su_pham_tphcm_from_quangphu1ahto_duoi_png_ko_co_nen.png Bcn_khoa_qua_cac_thoi_ki.jpg Hinh_khoa.jpg

Tìm kiếm Google

Google

Tìm hiểu lịch sử

Bách khoa toàn thư

Ngày này năm xưa

Đất nước mến yêu

TIVI TRỰC TUYẾN

ĐỌC BÁO

THƯ NGỎ

Quý thầy cô và các em học sinh có muốn ghi nhớ trang này để dễ thuận tiện khi truy cập. Điều đó rất đơn giản chỉ cần quý thầy cô Click
vào đây

Hỗ trợ trực tuyến

  • (Lê Thanh Long)

Liên hệ

Quản trị: Lê Thanh Long
01656604289
( )

Danh ngôn

Điều tra ý kiến

Bạn thấy trang này như thế nào?
Đẹp
Đơn điệu
Bình thường
Ý kiến khác

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Thành viên trực tuyến

    1 khách và 0 thành viên

    Chào mừng quý vị đến với website Tư liệu dạy và học môn Địa lý

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tài liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái. Cán bộ, giáo viên, nhân viên và học sinh Trường THPT Phạm Văn Sáng quyết tâm học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh về nâng cao ý thức trách nhiệm, hết lòng hết sức phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dânmainbanner_500

    Rèn luyện kỹ năng vẽ biểu đồ

    Nhấn vào đây để tải về
    Báo tài liệu có sai sót
    Nhắn tin cho tác giả
    (Tài liệu chưa được thẩm định)
    Nguồn: Thạch Mai
    Người gửi: Lê Thanh Long (trang riêng)
    Ngày gửi: 07h:59' 19-03-2012
    Dung lượng: 316.0 KB
    Số lượt tải: 170
    Số lượt thích: 0 người
    Nội dung
    I.Khái quát
    II.Kĩ năng nhận dạng
    III.Kĩ năng xử lí số liệu
    IV. Kĩ năng vẽ biểu đồ
    V.Kĩ năng phân tích biểu đồ
    VI.Làm thế nào dạy biểu đồ có hiệu quả
    I. Khái quát.

    1.Khái niệm:
    - Biểu đồ là một hình vẽ dựa trên các nguyên tắc toán học nhằm biểu diễn trực quan một hay nhiều đối tượng nhất định từ bảng số liệu cho trước.
    2.Đặc trưng:

    Được xây dựng từ bảng số liệu thống kê và có tác dụng trực quan hóa bảng số liệu
    Dựa trên các nguyên tắc toán học,các giá trị từ bảng số liệu được xác định trên biểu đồ.
    Từ một bảng số liệu có thể vẽ được một hoặc nhiều dạng biểu đồ
    Một số dạng biểu đồ đòi hỏi phải xử lí số liệu
    3.Ý nghĩa:

    - Dễ nhận biết các đặc điểm của đối tượng.
    - Phân tích, đánh giá, nhận xét các sự vật hiện tượng địa lí dễ dàng và sinh động hơn.
    Biểu đồ được sử dụng rộng rãi trong cuộc sống: nghiên cứu,học tập…

    4.Phân loại
    Có 2 cách phân loại biểu đồ thông dụng :
    + Phân theo hình dạng biểu đồ : có các loại biểu đồ chủ yếu sau :
    Biểu đồ cột.
    Biểu đồ đường.
    Biểu đồ kết hợp
    Biểu đồ tròn
    Biểu đồ miền.
    Biểu đồ tam giác.
    Biểu đồ ô vuông.
    Biểu đồ hai nữa hình tròn.
    + Phân theo khả năng biểu hiện của biểu đồ :
    Biểu dồ biểu hiện quy mô.
    Biểu đồ biểu hiện động thái.
    Biểu đồ thể hiện cơ cấu.
    1 . Biểu đồ đồ thị:
    Khi đề bài yêu cầu cụ thể : “em hãy vẽ đồ thị tả…’’; “ em hãy vẽ 3 đường biểu diễn..’’. Học sinh bắt buột phải vẽ biểu đồ đồ thị mà không được vẽ các biểu đồ khác.
    Khi đề bài xuất hiện một trong các cụm từ : “ phát triển “, “ tăng trưởng“, “tốc độ gia tăng”….
    Và khi đề bài yêu cầu vẽ biểu đồ nhiệt độ từng tháng trong năm ở một địa phương nào đó( cá biệt có khi vẽ cột).
    VD: vẽ biểu đồ biểu hiện sự tăng trưởng diện tích lúa ở Đồng bằng Sông Cửu Long ( ĐBSCL):
    2. Biểu đồ cột :

    Khi nào đề bài yêu cầu cụ thể : “ em hãy vẽ biểu đồ cột ”… thì không được vẽ biểu đồ khác ( đồ thị , tròn…), buộc phải vẽ đồ cột.
    Đề bài muốn ta thể hiện sự hơn kém, nhiều ít, hoặc muốn so sánh các yếu tố.
    Ta có thể dựa vào một số cụm từ gợi ý có trong đề bài như : “ số lượng ”, “ sản lượng ” , “ so sánh ” , “ cán cân xuất nhập khẩu ”.
    Dề bài yêu cầu so sánh các yếu tố trong 1 năm, nên trục ngang thay vì đơn vị “ năm ” lại thay thế là “ các vùng” , “ các nước” , “ các loại sản phẩm”…
    Đơn vị có dấu “/” như : kg?người, tấn/ha, USD/người, người/km2…
    Khi vẽ về lượng mưa/năm của 1 địa phương (cá biệt có lúc vẽ đường biểu diễn).





    VD; Cho bảng số liệu về tỉ lệ phát triển dân số trung bình ở nước ta (Thời kì 1960 - 1993):
    * Biểu đồ thanh ngang :


    Khi dề bài yêu cầu cụ thể : “ vẽ biểu đồ thanh ngang…”.
    Khi đề bài yêu cầu vẽ biểu đồ cột, nếu có các vùng kinh tế, chúng ta nên chuyển qua thanh ngang để việc ghi tên vùng dễ dàng và đẹp hơn
    3. Biểu đồ kết hợp:

    Khi đề bài yêu cầu : vẽ biểu đồ kết hợp ( đường và cột).
    Khi đề bài có 2 đơn vị tính khác nhau, có thể vẽ cột hoặc có thể vẽ biểu đồ độ thị, nhưng thường đề bài để ta tự chọn “ hãy vẽ biểu đồ thích hợp nhất…”
    VD: vẽ biểu đồ kết hợp thể hiện diễn biến diện tích và sản lượng cà phê giai đoạn 1980 – 1997 theo bảng số liệu sau :
    4. Biểu đồ tròn :

    Khi đề bài yêu cầu cụ thể : “ vẽ biểu đồ tròn”.
    Trong đề, có cụm từ như : “cơ cấu/ tỉ lệ” , “tỉ trọng so với toàn phần”.
    VD : vẽ biểu đồ cơ cấu tổng sản lượng sản phẩm trong nước phân theo nghành ở nước ta năm 1993.
    5. Biểu đồ ô vuông :

    Khi đề bài yêu cầu cụ thể : “ vẽ biểu đồ ô vuông ”.
    Khi đề yêu cầu diễn tả tỉ lệ, tỉ trọng của một hay nhiều yếu tố so với tổng thể.
    VD : vẽ biểu đồ hình vuông thể hiện cơ cấu giá trị sản xuất ngành chăn nuôi ở nước ta năm 2002.
    6. Biểu đồ miền :

    Khi đề bài yêu cầu cụ thể : “em hãy vẽ biểu dồ miền…”.
    Khi dề bài xuất hiện một trong các cụm từ như : “thay đổi cơ cấu” , “ chuyển dịch cơ cấu”, “thích hợp nhất để chuyển dịch cơ cấu ”.
    Biểu đồ miền dùng để thể hiện sự thay đổi về cơ cấu (còn gọi là chuyển dịch cơ cấu). thường dùng để thể cơ cấu về xuất nhập khẩu, cơ cấu nghành kinh tế, cơ cấu tổng sản phẩm,…
    VD : vẽ biểu đồ thay đổi cơ cấu giá trị sản lượng ngành công nghiệp nhóm A và nhóm B ở nước ta giai đoạn 1985 – 2002.
    7. Biểu đồ xuất nhập khẩu :


    Biểu đồ xuất nhập khẩu là biểu đồ có nhiều cách vẽ tùy theo yều cầu của đề bài. Vì thế các em cần lưu ý kỹ câu hỏi của đề bài để vẽ đúng ý đề bài yêu cầu( biểu đồ hai nửa hình tròn).
    Đề bài có thể yêu cầu :
    Vẽ biểu đồ cán cân, tình hình, cơ cấu xuất nhập khẩu.
    Vẽ biểu đồ cơ cấu xuất nhập khẩu chung, thể hiện sự thay đổi cơ cấu xuất nhập khẩu.
    VD : tính cán cân xuất – nhập khẩu theo bảng số liệu sau:

    Giá trị xuất nhập khẩu của Việt Nam :
    III.Kỹ năng xử lí bảng số liệu
    Tùy theo yêu cầu của đề bài mà xử lí số liệu cho phù hợp:
    - Số liệu tinh thì không cần xử lí.
    - Số liệu thô phải xử lí.
    1.Tính cơ cấu:
    Để tính cơ cấu theo tỉ lệ phần trăm,ta áp dụng công thức sau:
    Trong đó:
    x: tỉ lệ phần trăm của thành phần X
    X: giá trị của thành phần X
    S: là giá trị tổng số
    2.Tính chỉ số phát triển

    Áp dụng công thức sau:
    Trong đó:
    t(%): chỉ số phát triển của năm T
    NT: giá trị đại lượng năm T
    N0: giá trị của đại lượng năm gốc
    3.Tính cán cân xuất nhập khẩu
    Trong đó:
    X: giá trị xuất khẩu
    S: tổng giá trị xuất-nhập khẩu
    C: cán cân xuất nhập khẩu
    - Công thức áp dụng:
    4.Tỉ lệ xuất nhập khẩu
    Trong đó:
    r: tỉ lệ xuất- nhập khẩu(%)
    X: giá trị xuất khẩu
    N: giá trị nhập khẩu
    - Công thức áp dụng:
    5.Tính năng suất:
    Trong đó:
    N: năng suất
    S: sản lượng
    D: diện tích
    - Công thức áp dụng:
    6.Tính khối lượng vận chuyển
    Trong đó:
    Kl: khối lượng luân chuyển
    Kv: khối lượng vận chuyển
    L: cự li vận chuyển
    - Công thức áp dụng:
    7.Tính bán kính
    Trong đó:
    r1,r2: bán kính của hai hình tròn
    s1,s2: giá trị các tổng số
    Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện cơ cấu tổng sản phẩm trong nước phân theo ngành kinh tế của nước ta các năm 1995,2000,2005
    Dựa vào bảng số liệu: Tổng sản phẩm trong nước theo giá hiện hành phân theo khu vực kinh tế năm 1995, 2000 và 2005. (Đơn vị tính: Tỉ đồng Việt Nam)
    7.Ví dụ minh họa
    - Bước 1. Xử lý số liệu. Cơ cấu TSP trong nước phân theo ngành kinh tế năm 1999, 2000, 2005 ( %)
    - Bước 2. Tính bán kính cho các vòng tròn: TSP năm 2000 lớn gấp 1,40 lần năm 1995. . Suy ra bán kính của hình tròn (2000) lớn gấp =1,18 lần bán kính hình tròn năm 1995; tương tự vậy, tổng sản phẩm năm 2005 lớn gấp 2,01 lần năm 1995, suy ra bán kính vòng tròn năm 2005 lớn gấp = 1,42 lần năm 1995
    IV. Kỹ năng vẽ biểu đồ
    Biểu đồ cột
    - Đây là biểu đồ tuy dễ thể hiện nhưng hay sai nhất, chia khoảng cách năm khó nhất vì thế cần lưu ý một số điểm sau:
    + Đánh số đơn vị trên trục tung,phải cách đều nhau và đầy đủ.
    + Vẽ đúng trình tự bài cho
    + Không nên vạch chấm hay vạch ngang từ trục vào đầu cột.
    + Cột đầu tiên phải cách trục tung từ 1 - 2 ô tập.
    + Đỉnh cột ghi số, chân cột ghi thời gian.
    + Độ rộng các cột phải bằng nhau.
    + Có chú thích cho các cột rõ ràng.
    2. Biểu đồ đường
    Được vẽ trên một hệ trục tọa độ: trục tung thể hiện giá trị của đại lượng hoặc thể hiện tốc độ tăng trưởng, trục hoành thể hiện năm.
    Đường biểu diễn là đường nối các tọa độ đã được xác định bởi trục thời gian và trục đơn vị.
    Chỉ nên chấm nhẹ và trên hoặc dưới các chấm ghi giá trị của năm tương ứng.
    Ghi tên biểu đồ nên ghi chữ in hoa.
    Biểu đồ có nhiều đại lượng thì phải đổi ra cùng một đơn vị.
    Nếu có hai đường biểu đồ trở lên phải vẽ hai đường phân biệt và có chú thích rõ ràng.
    3. Biểu đồ tròn
    Nếu biểu đồ có yêu cầu vẽ quy mô thì phải tính bán kính hình tròn.
    Nếu vẽ từ hai hình tròn trở lên thì tâm các hình tròn phải nằm trên một đường thẳng theo chiều ngang.
    Chọn bán kính gốc lần lượt thể hiện theo chiều kim đồng hồ. Mỗi % tương ứng 3.60 .
    Ghi chú kí hiệu rõ ràng, nên dùng các đường thẳng, nghiêng, đan…
    Tên biểu đồ ghi chữ in hoa
    Ghi chú bên dưới biểu đồ vào đúng trình tự như đề bài cho.
    4. Biểu đồ kết hợp đường cột
    Sử dụng hai trục tung để thể hiện hai đại lượng khác nhau.
    Trục hoành phải chia theo tỷ lệ thời gian tương ứng.
    Phần biểu đồ cột có thể là dạng cột đơn hoặc cột chồng
    5.Biểu đồ miền:
    - Dùng số phần trăm (vì diển tả cơ cấu), đôi khi người ta cũng dùng số liệu tuyệt đối( số thực)
    - Trục đơn vị bằng 100% và được đóng khung chữ nhật
    - Yếu tố đầu tiên vẽ giống như đồ thị.Yếu tố thứ 2 thì khác, ta vẽ tiếp lên trên bằng cách cộng số liệu của yếu tố thứ hai với yếu tố thứ nhất rồi dựa vào kết quả đó ta lấy mức số lượng ở trục tung. Vì thế, hai đường của biểu đồ miền không bao giờ cắt nhau( ở dạng đồ thị).
    - Số ghi giống cách ghi của biểu đồ cột chồng.
    6.Biểu đồ hai nửa hình tròn (biểu đồ xuất nhập khẩu)
    - Vẽ đúng thứ tự vòng: Nửa vòng trên là vòng xuất khẩu. Nửa vòng dưới là vòng xuất khẩu (2 nửa vòng tròn đồng tâm với nhau). (Xuất - nhập khẩu: xuất trước, nhập sau ; không ai nhập xuất khẩu).
    - Đổi từ % ra độ : 100% =1/2 vòng tròn = 1800 ; từ đó suy ra, 1% = 1,80 .
    - Thứ tự vẽ : từ trái qua phải ở mỗi nửa vòng .
    - Tính R cho mỗi vòng, lấy xuất nhập của mỗi năm đầu tiên làm chuẩn cho tất cả các năm còn lại.
    7. Biểu đồ ô vuông:
    - Kẻ một 100 ô vuông: hình vuông có cạnh tương đương 10 tập
    - Mỗi ô là 1%. Tỉ lệ phải là số chẵn.
    - Đi từ trên xuống dưới -> rồi từ trái qua phả
    - Hoặc đi từ trái qua phải -> rồi từ trên xuống dưới
    - Nhớ đi một chiều (không được đi vòng lại)

    Ví dụ minh họa
    Bài 1. Bảng số liệu: Dân số nước ta qua các thời kỳ từ năm 1921 – 2005 (Triệu người).
    BIỂU ĐỒ THỂ HIỆN TÌNH HÌNH GIA TĂNG DÂN SỐ CỦA NƯỚC TA TỪ 1921 – 2005
    V. Kĩ năng phân tích biểu đồ
    1.Nguyên tắc chung:
    Nguyên tắc nhận xét:
    - Đọc kĩ yêu cầu của đề bài, khai thác triệt để thông tin bài đã cho.
    - Nêu nhận xét từ chung đến riêng, từ khái quát đến cụ thể.
    - Trình bày đặc điểm từng đối tượng,minh họa bằng số liệu.
    - Tránh liệt kê số liệu đi vào chi tiết vụn vặt.
    Nguyên tắc giải thích:
    - Giải thích nên trình bày bố cục tương ứng với giải thích.
    - Giải thích đòi hỏi kết hợp kiến thức đã học và hiểu biết thực tế về đối tượng, đồng thời biết suy luận và lí giải.



    2. Ví dụ: cho bảng số liệu sau
    Vẽ biểu đồ, nhận xét và giải thích sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta từ năm 1989-2000.
    %
    Năm
    a. Nhận xét:

    Trong thời kì 1989-2000 sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta có xu hướng sau:
    + Khu vực nông- lâm- ngư nghiệp có tỉ trọng giảm (từ 42,1% xuống 24,3%, giảm 17.8%
    + Khu vực công nghiệp xây dựng có tỉ trọng tăng liên tục (từ 22.9% lên 36.3% tăng 13,7%)
    + Khu vực dịch vụ có tỉ trọng tăng nhưng không ổn định (thời kì 1989-1996 tăng từ 35% lên 42,1%; nhưng thời kì 1996-2000 lại giảm từ 42.1% xuống 39,1%)
    b. Giải thích
    Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta phù hợp với xu hướng của thế giới, do tác động của cm khoa học kĩ thuật.
    Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta kết hợp cả hai xu hướng : từ NN sang CN và từ khu vực sản xuất N-CN sang DV.
    - Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nước ta nhìn chung là hợp lí, mặc dù chưa mạnh mẽ và chưa ổn định. Sự chuyển dịch này gắn liền quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa của đất nước.
    VI.Làm thế nào dạy biểu đồ có hiệu quả
    Trước tiên, giáo viên (GV) nên cho học sinh (HS) thấy được ý nghĩa của việc vẽ biểu đồ với việc học môn địa lí.
    GV cần có sự chuẩn bị về phương pháp dạy phương tiện dạy học phù hợp với nội dung giảng dạy.
    Tạo bầu không khí học tập thoải mái, tạo tinh thần tốt và không gây áp lực cho HS. GV cần tận tình chỉ bảo và hướng dẫn các em các bước để vẽ một biểu đồ sao cho chính xác, đẹp và khoa học
    Nếu có nhiều bài tập cần giải quyết, GV nên ghi lại dàn bài trên bảng để HS tiện theo dõi và GV lần lượt hướng dẫn từng bài tập.
    Gọi một HS đứng đọc trước lớp yêu cầu của bài tập, các HS còn lại tập trung theo dõi và đọc thầm, đọc kĩ yêu cầu được cho.Sau đó, GV cho HS xác định yêu cầu bài tập làm việc gì? Và GV lưu bảng.
    Đối với Học Sinh:
    Nếu đề thi ghi rõ yêu cầu vẽ cái gì thì chỉ cần đọc kỹ, gạch dưới để tránh lạc đề và thực hiện theo đúng yêu cầu
    Nếu đề không ghi rõ yêu cầu cụ thể là vẽ gì mà là vẽ dạng thích hợp nhất thì học sinh phải phân tích đề thật kỹ trước khi thực hiện – Đây là dạng đề khó học sinh phải biết phân tích để nhận dạng thích hợp.



    Để nhận dạng học sinh cần đọc thật kỹ đề và dựa vào một số cụm từ gợi ý & một số yếu tố cơ bản từ đề bài để xác định mình cần phải vẽ dạng nào cho thích hợp.

     
    Gửi ý kiến

    bg_mod_21jpg